English
Íslenska


Yst
listakona; ein.
Blind  á öðru auga.
Nýtur þess að syngja í kór,
að dansa og að ganga um í víðáttunni.
Heyra hljóð náttúrunnar, finna ilm af nýju laufi,
að skoða, - bragða nýju berin, - að varpa öndinni léttar.
Finna veðrið bíta á kinn, - að hlusta, -að bíða,  - að skapa e-ð nýtt.

Stjórnmál, metorð;  sveitarstjóri,  stjórn landshlutasamtaka.  Seta á Alþingi  ... en aðeins í
örskamma stund. Heilsugæslusálfræðingur, vinna með alla aldursfokka, frá fósturstigi
til grafar. Kennari, barnasálfræðingur, vinna með unglinga og fjölskyldur,
 skóla, stofnanir, fullorðna. Vel gift, þriggja barna móðir. Nám og
störf ásamt barnauppeldi. Uppreisnargjörn.  Á þrjár yngri
systur.  Vinnur, lærir, er með uppsteyt, lærir, ferðast,
Tekst á við hlutina, samviskusöm, feimin.
Nýtur þess að syngja og dansa
Blind á vinstra auga.
Einmana barn
Ingunn

 

Algengasta viðfangsefnið í verkum Ystar er mannlegar tilfinningar í öllum sínum fjölbreytileika, sorgir og langanir, breyskleiki og fegurð. Verkin eru yfirleitt abstakt en þó með vissum tengslum við náttúruna. Innsetningar, málverk, teikningar og skúlptúrar, bæði innandyra og utanhúss. Í sumum verkunum eru algengir hlutir settir í nýtt samhengi. Síðast en ekki síst þá byggjast sum verkin á hennar eigin texta; örsögum, ljóðum, orðtökum ... bendingum og ádeilu.

Ferlið í vinnslu listaverka Ystar hefst venjulega á óljósri hugmynd, sem síðan þróast yfir í sterka tilfinningu, er verður skýrari eftir því sem verkið þróast. Oft byrjar hún á því, að teikna skyssur í afslöppuðu hugarástandi. Stundum skrifar hún niður orð og setningar og ákveður þá jafnframt, hvort um verði að ræða málverk, skúlptúr eða eitthvað annað. Yst málar með mismunandi gerðum lita; olíu, akrýl eða vatnsakrýl og algengustu efnin í skúlptúrunum eru málmar og tré, stundum ásamt með léttu gegnsæju efni.
 Um þessar mundir snýst áhugi hennar um dempaða liti og fínlegar litasamsetningar ásamt notkun geometrískra forma. Helene Schjerfbeck, Munch og Yoko Ono hafa lengst af verið leiðarstjörnurnar, en nú bætast æ fleiri í hópinn eins og t.d. Bauhaus-meistararnir.

“Á áttundu til tólftu öld notuðu norrænir víkingar kristalla, eða leiðarsteina, til að sigla um úthöfin þegar sólar naut ekki við, þar sem þeir þekktu ekki áttavita. Héldu þeir þá íslensku silfurbergi upp í birtuna og sáu í kristalnum gulan bjarma af sól, þótt alskýjað væri”.
-Eric G. Wilson

Sagt hefur verið að Yst hafi tekið í arf þennan eiginleika forfeðranna að “fanga birtuna” í verkum sínum og er það megineinkenni þeirra ásamt leikandi línunni. Ennfremur virðast verkin einkennast af “léttleika loftsins” og einhvers konar frelsi. Súrrealismi og sexúalismi ásamt með ádeilu eiga líka sinn sess í verkum hennar. Þau innihalda vatn, himin og loft í öllum sínum fjölbreytileik og blöndu af veðri, vindum og sól.

Verk Ystar byggjast að öðru leyti á bakgrunni hennar, sterkum frumstæðum hvötum, hvað varðar tilgang lífsins, trú og ósk um frið meðal manna.
Verkunum má skipta í eftirfarandi flokka: útiverk, trúarleg verk og feministísk verk, verk tengd tilfinningalegri úrvinnslu, verk gerð  i flæði hugans og verk sem endurspegla þjóðfélagið. Flest þeirra eru upphaflega sprottin af einhvers konar sköpunarþörf, fremur en að hugmyndin sé fyrirfram ákveðin. Næstum öll tengjast einhvers konar sjálfskönnun og fáein verk má telja lýsandi eða segi sögu.

Yst hefur sterka tilfinningu fyrir,  hvað felist í verkum hennar, eða hvað þau tjái og leitast við að endurspegla það í heitum þeirra. Þannig reynir hún að leiða áhorfandann nær merkingu sinni og eigin tilfinningum gagnvart verkinu.  Henni þykir það hins vegar alls ekki síðra, ef áhorfandinn kemur með gerólíka túlkun; frekar að slíkt séu meðmæli með verki, að það geti vakið upp  mismunandi og ólíkar  hugsanir og tilfinningar.  

Það er skoðun Ystar að listakonur/menn gegni mjög mikilvægu hlutverki i nútíma þjóðfélagi, ekki síst þar eð þær/þeir eru verkakonur og verkamenn tilifinninganna. Þetta eru oft á tíðum næmar, opnar og skapandi manneskjur og samvinna þeirra við fólk úr öðrum greinum þjóðfélagsins hljóti, að auka sköpunarmátt og stuðla að lausnum, sem horfi til framfara á öllum sviðum þjóðlífsins. Yst ber þá von í brjósti, að verk hennar geti orðið til þess, að áhorfendur komist ögn nær eigin tilfinningum og með því stuðlað að aukinni þekkingu einstaklingsins á sjálfum sér og jafnvel öðru fólki líka.

Sýning er fyrir Yst nokkurs konar uppskeruhátíð;  tími til að staldra við,  athuga hvar hún sem listakona stendur og spyrja sig, hvert skuli halda í framhaldinu. Sýningargestir hafa möguleika á hinu sama, þó á eigin forsendum sé.

Ritað snemmsumars 2007
Síðan þá hefur mikið vatn runnið til sjávar og listakonan Yst uppgötvað, að hún var ekki bara blind á öðru auganu, heldur báðum ...

Ingunn Stefánía Svavarsdóttir - yst@yst.is

Sýning er fyrir mér eins konar aðalfundur þar sem ársuppgjör á sér stað og stöðumat fer fram... og fólki gefst kostur á að taka þátt í uppgjörinu. Ég set mér það markmið að halda sýningu á verkum mínum í Bragganum árlega fyrstu tvær vikurnar í júlí ... hvort það tekst verður bara að koma í ljós!

Yst er skammstöfun á nafninu mínu Ingunn Stefánía, en ég tók Yst upp sem listamannsnafn stax á síðustu öld. Ing(unn) er dregið af nafninu Yngvi, sem merkir konungur og Ingunn er því sú sem konungurinn unnir og St. sendur fyrir Stefánía. Ennfremur vísast til staðsetningarinnar hér í Bragganum við ysta haf.

Manneskjan í sínum margbreytileika er oftast viðfangsefni mitt, sorgir hennar og þrár, breyskleiki og einlæg fegurð. Ég vinn fígúratív verk með abstrakt ívafi í formi innsetninga, málverka, teikninga og skúlptúra, innanhúss sem og útiverk. Einnig vinn ég verk með texta, örsögur, ljóð og hendingar... bendingar og ádeilur. Ég nota líka tilbúna hluti sem ég set í nýtt samhengi.

Yst 2000

       
2007 YST. Allur réttur áskilinn.